Türk Ceza Kanunu'nun 245. maddesi banka ve kredi kartlarına ilişkin üç ayrı suç tipi düzenler. Başkasına ait kartı ele geçirip veya elinde bulundurup, hak sahibinin rızası olmaksızın kullanarak yarar sağlayan kişi üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır. Sahte kart üretmek, satmak veya kabul etmek üç yıldan yedi yıla; sahte kartı kullanarak yarar sağlamak dört yıldan sekiz yıla kadar hapis gerektirir. Eş, üstsoy, altsoy ve aynı konutta yaşayan kardeş zararına işlenen birinci fıkra suçunda ise ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz.
Başkasının kartını kullanmanın cezası
Türk Ceza Kanunu'nun 245. maddesinin birinci fıkrası en sık karşılaşılan hâli düzenler: başkasına ait bir banka veya kredi kartını her ne suretle olursa olsun ele geçiren veya elinde bulunduran kimse, kart sahibinin ya da kartın kendisine verilmesi gereken kişinin rızası olmaksızın bunu kullanarak veya kullandırtarak kendisine ya da başkasına yarar sağlarsa, üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır.
Maddenin dikkat çeken yanı 'her ne suretle olursa olsun ele geçiren veya elinde bulunduran' ifadesidir. Kartın çalınmış olması şart değildir; bulunan, emanet bırakılan ya da bir şekilde elde kalan kart da bu kapsamdadır.
Suçun oluşması için rıza dışı kullanım ve yarar sağlama birlikte aranır. Kartı elinde bulundurmak tek başına bu suçu oluşturmaz; kullanım ve bundan bir yarar elde edilmesi gerekir.
Kartı birine verip kullandırmak
Madde 'kullanarak veya kullandırtarak' diyerek dolaylı kullanımı da kapsar. Başkasının kartını kendisi kullanmayıp üçüncü bir kişiye kullandıran da aynı fıkradan sorumlu olur. Aynı şekilde kart sahibinin rızasıyla kart kendisine verilmiş olsa bile, verilen izin sınırlarının dışına çıkılması durumunda suç gündeme gelebilir.
Sahte kart üretmek ve kullanmak
İkinci fıkra üretim ve ticaret aşamasını cezalandırır: başkalarına ait banka hesaplarıyla ilişkilendirilerek sahte banka veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişi üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve on bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır.
Üçüncü fıkra ise kullanımı düzenler ve en ağır cezayı öngörür: sahte oluşturulan veya üzerinde sahtecilik yapılan bir banka ya da kredi kartını kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlayan kişi, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır.
Üç fıkra arasındaki ceza farkı kanun koyucunun tercihini gösterir: sahtecilik içeren fiiller, mevcut bir kartın izinsiz kullanılmasından daha ağır karşılanmıştır.
Akrabalık istisnası: cezaya hükmolunmayan hâller
Maddenin dördüncü fıkrası, uygulamada çok sayıda dosyayı doğrudan etkileyen bir şahsi cezasızlık sebebi getirir. Birinci fıkrada yer alan suçun belirli yakınların zararına işlenmesi hâlinde ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz.
Bu kişiler şunlardır: haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden biri; üstsoy veya altsoy veya bu derecede kayın hısımlarından biri ya da evlat edinen veya evlatlık; aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden biri.
Yani eşinin kartını izinsiz kullanan kişi hakkında, haklarında ayrılık kararı verilmemişse cezaya hükmolunmaz. Ayrılık kararı varsa bu koruma ortadan kalkar. Aynı şekilde kardeşler bakımından istisna, yalnızca aynı konutta beraber yaşıyorlarsa işler. Bu istisna yalnızca birinci fıkra için geçerlidir; sahte kart üretme ve kullanma fiilleri kapsam dışındadır.
Zararı ödemek cezayı etkiler mi?
Etkiler. Maddenin 6/12/2006 tarihli ve 5560 sayılı Kanun'la eklenen beşinci fıkrasına göre birinci fıkra kapsamına giren fiillerle ilgili olarak, bu Kanun'un malvarlığına karşı suçlara ilişkin etkin pişmanlık hükümleri uygulanır.
Bu atıf Türk Ceza Kanunu'nun 168. maddesine yapılır. Suç tamamlandıktan sonra fakat kovuşturma başlamadan önce mağdurun zararının aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi hâlinde verilecek cezanın üçte ikisine kadarı indirilir.
Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi hâlinde ise ceza yarısına kadar indirilir. Kısmen ödeme hâlinde indirimden yararlanabilmek için ayrıca mağdurun rızası aranır. Bu nedenle ödeme yapılacaksa mümkün olan en erken aşamada yapılması önemlidir.
Mağdur ne yapmalı?
İlk adım kartın derhâl bloke ettirilmesi ve bankaya bildirimde bulunulmasıdır. Bildirim tarihi, kart hamilinin sorumluluğunun sınırlanması bakımından belirleyicidir.
İkinci adım Cumhuriyet başsavcılığına şikâyettir. Bu suçlar şikâyete bağlı değildir, resen soruşturulur; ancak mağdurun başvurusu süreci başlatır ve delillerin korunmasını sağlar. Harcama belgeleri, hesap ekstreleri, kamera görüntüleri ve mesajlaşma kayıtları toplanmalıdır.
Üçüncüsü hukuk tarafıdır. Ceza yargılaması, kaybedilen paranın iadesini kendiliğinden sağlamaz. Haksız harcamaların iadesi için bankaya itiraz yolu ile tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesi yolu ayrıca değerlendirilmelidir. Sivas'ta görülen bu dosyalarda ceza yargılaması ağırlık itibarıyla asliye ceza mahkemesinde yürütülür.
İlgili çalışma alanı: Ceza Hukuku, Sözleşme Hukuku.
Dayanak mevzuat
- 5237 s. Türk Ceza Kanunu m.245 (banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması; Değişik: 29/6/2005 - 5377/27)
- 5237 s. TCK m.245/4 (şahsi cezasızlık sebebi)
- 5237 s. TCK m.245/5 (etkin pişmanlık atfı; Ek: 6/12/2006 - 5560/11)
- 5237 s. TCK m.168 (etkin pişmanlık)
- 6502 s. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (bankaya itiraz ve hakem heyeti yolu)
Sık sorulan sorular
Başkasının kartını izinsiz kullanmanın cezası nedir?
TCK 245/1'e göre üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası. Kartın çalınmış olması şart değildir; her ne suretle olursa olsun ele geçirilmiş olması yeterlidir.
Eşimin kartını kullandım, ceza alır mıyım?
TCK 245/4'e göre haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin zararına işlenmesi hâlinde ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz. Ayrılık kararı varsa bu koruma uygulanmaz.
Kardeşimin kartında da istisna var mı?
Yalnızca aynı konutta beraber yaşayan kardeşler bakımından. Ayrı evlerde yaşayan kardeşler bu istisnadan yararlanamaz.
Sahte kart kullanmanın cezası daha mı ağır?
Evet. Sahte oluşturulan veya üzerinde sahtecilik yapılan kartı kullanarak yarar sağlamak, daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde dört yıldan sekiz yıla kadar hapis gerektirir.
Parayı geri ödersem ceza iner mi?
TCK 245/5, birinci fıkra fiilleri için malvarlığına karşı suçlardaki etkin pişmanlık hükümlerine atıf yapar. Kovuşturmadan önce tam tazminde cezanın üçte ikisine kadarı, kovuşturmadan sonra hükümden önce yarısına kadarı indirilir.
Sivas Barosu’na kayıtlı avukat. Ceza Hukuku başta olmak üzere dava takibi ve danışmanlık.
Bu yazı 30 Ekim 2026 tarihindeki mevzuata göre hazırlanmış genel bilgilendirme metnidir; hukuki görüş yerine geçmez. Kanun değişiklikleri ve somut olayın özellikleri sonucu değiştirebilir.