Sivas sözleşme avukatı, kira, satış, hizmet ve eser sözleşmelerinin hazırlanmasını ve incelenmesini üstlenir; uyuşmazlık çıktığında fesih, cezai şart ve tazminat taleplerini yürütür. Ticari davalarda dava açmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır.
Sözleşme imzalamadan önce ne incelenir?
İnceleme, tarafların kimliği ve temsil yetkisiyle başlar. Şirket adına imzalayan kişinin imza sirkülerine göre yetkili olup olmadığı doğrulanmalıdır.
Edimin konusu, teslim ve ödeme takvimi, gecikme hâlinde uygulanacak faiz ve cezai şart açıkça yazılmalıdır. Belirsiz ifadeler uyuşmazlıkta aleyhe yorumlanabilir.
Yetkili mahkeme, uygulanacak hukuk ve tebligat adresi gibi usule ilişkin maddeler çoğu zaman göz ardı edilir; oysa uyuşmazlık çıktığında süreci bu maddeler belirler.
Cezai şart nasıl düzenlenmeli?
Cezai şart, borcun hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi hâlinde ödenecek tutarı önceden belirler. Alacaklı zararını ispat etmek zorunda kalmadan bu tutarı isteyebilir.
Türk Borçlar Kanunu’na göre aşırı cezai şart hâkim tarafından indirilir. Tacirler arasında bu indirim kural olarak yapılmaz; bu nedenle ticari sözleşmelerde oran dikkatle belirlenmelidir.
Cezai şartın yanında zararın aşan kısmının da istenebilmesi isteniyorsa, bu husus sözleşmede açıkça yazılmalıdır.
Sözleşme ihlal edilirse hangi yollar açık?
Borç ifa edilmezse alacaklı, ifa ile birlikte gecikme tazminatı isteyebilir; ifadan vazgeçip müspet zararın tazminini de talep edebilir. Seçim, ihtarname ile açıkça bildirilmelidir.
Sürekli borç ilişkilerinde haklı sebeple fesih mümkündür. Fesih bildiriminin yazılı yapılması ve sebeplerinin somut biçimde gösterilmesi, sonraki davada belirleyicidir.
İhtarnamenin noter aracılığıyla gönderilmesi, temerrüt tarihinin ve içeriğin ispatı bakımından önemlidir.
Ticari uyuşmazlıklarda arabuluculuk
Ticari davalarda, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri için dava açmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır.
Arabuluculukta varılan anlaşma belgesi, ilam niteliğinde belge sayılır; ayrıca dava açmaya gerek kalmadan icra edilebilir.
Anlaşma sağlanamazsa son tutanakla birlikte yetkili asliye ticaret veya asliye hukuk mahkemesinde dava açılır.
Tüketici sözleşmelerinde farklar
Tüketici işlemlerinde haksız şartlar tüketiciyi bağlamaz. Sözleşmede tek taraflı değişiklik yetkisi veren veya cayma hakkını ortadan kaldıran hükümler geçersiz sayılabilir.
Ayıplı mal ve hizmette tüketicinin seçimlik hakları vardır: bedel iadesi, değiştirme, onarım veya bedelden indirim istenebilir.
Belirli parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetine başvurmak zorunludur; üzerindeki uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesi görevlidir.
Sık sorulan sorular
Sözleşmede yetkili mahkeme kararlaştırılabilir mi?
Tacirler ve kamu tüzel kişileri arasında yetki sözleşmesi yapılabilir. Tüketici sözleşmelerinde ve kesin yetki hâllerinde (örneğin taşınmaz davaları) böyle bir kayıt geçerli olmaz.
Cezai şart her zaman istenebilir mi?
Sözleşmede kararlaştırılmışsa istenebilir ve alacaklı zararını ispat etmek zorunda değildir. Aşırı cezai şart hâkim tarafından indirilir; tacirler arasında bu indirim kural olarak uygulanmaz.
İhtarname noterden mi gönderilmeli?
Zorunlu değildir, ancak noter ihtarnamesi içeriğin ve tarihin ispatını sağlar. Temerrüt, fesih ve seçimlik hakların kullanımı bakımından bu ispat çoğu dosyada belirleyici olur.
Ticari alacak için doğrudan dava açılabilir mi?
Hayır. Konusu para olan ticari alacak ve tazminat taleplerinde arabuluculuk dava şartıdır; başvurulmadan açılan dava usulden reddedilir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez. Her dosya kendi koşullarıyla değerlendirilir.
