Kısa çalışma, işyerindeki haftalık çalışma sürelerinin geçici olarak önemli ölçüde azaltılması ya da faaliyetin tamamen veya kısmen geçici olarak durdurulması hâlinde uygulanan bir düzenlemedir. 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun ek 2. maddesine göre genel ekonomik, sektörel veya bölgesel kriz, genel salgın ile zorlayıcı sebeplerle işyerinde üç ayı aşmamak üzere kısa çalışma yapılabilir. Ödeneğin şartları 25/1/2024 tarihli ve 7495 sayılı Kanun'la yeniden belirlenmiştir: kısa çalışma başlama tarihinden önceki son 120 gün hizmet akdine tabi olmak ve son üç yılda en az 450 gün sigortalı çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olmak. Ödenen süreler, işsizlik ödeneği hak sahipliğinden düşülür.
Kısa çalışma hangi hâllerde yapılabilir?
4447 sayılı Kanun'un ek 2. maddesi, 15/5/2008 tarihli ve 5763 sayılı Kanun'la eklenmiş, 13/2/2011 tarihli ve 6111 sayılı Kanun'un 73. maddesiyle değiştirilmiştir. Maddeye göre kısa çalışmanın dayanağı olabilecek sebepler sayma yoluyla belirlenmiştir.
Bunlar genel ekonomik, sektörel veya bölgesel kriz, genel salgın ile zorlayıcı sebeplerdir. "Genel salgın" ibaresi maddeye 25/1/2024 tarihli ve 7495 sayılı Kanun'un 1. maddesiyle, "bölgesel kriz" ibaresinden sonra gelmek üzere eklenmiştir; böylece salgın hâlleri açıkça kapsama alınmıştır.
Bu sebeplerin varlığında iki uygulama biçimi mümkündür: işyerindeki haftalık çalışma sürelerinin geçici olarak önemli ölçüde azaltılması veya işyerinde faaliyetin tamamen ya da kısmen geçici olarak durdurulması. Süre bakımından sınır nettir: işyerinde üç ayı aşmamak üzere kısa çalışma yapılabilir. Maddede yer alan kısa çalışma ödeneğinin süresini altı aya kadar uzatmaya ve işsizlik ödeneğinden mahsup edilip edilmeyeceğini belirlemeye Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Başvuru işveren tarafından yapılır
Kısa çalışma talebi işçi tarafından değil işveren tarafından yapılır. İşveren, talebini Türkiye İş Kurumu'na ve varsa toplu iş sözleşmesi tarafı sendikaya bir yazı ile bildirir. Talebin uygunluğunun belirlenmesine ilişkin usul ve esaslar, ilgili kurum ve kuruluşların da görüşü alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. Dolayısıyla işçinin tek başına kısa çalışma ödeneği başvurusu yapması mümkün değildir; süreç işverenin talebi ve uygunluk tespitine bağlıdır.
Ödenek şartları: 120 gün ve 450 gün
Kısa çalışma hâlinde İşsizlik Sigortası Fonundan kısa çalışma ödeneği ödenir. Ödeneğe hak kazanmanın şartları, 25/1/2024 tarihli ve 7495 sayılı Kanun'un 1. maddesiyle değiştirilen cümleyle yeniden belirlenmiştir.
Yürürlükteki hükme göre sigortalının kısa çalışma ödeneğine hak kazanabilmesi için, kısa çalışma başlama tarihinden önceki son 120 gün hizmet akdine tabi olması ve son üç yılda en az 450 gün sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olması gerekir.
Bu iki şart birbirinden bağımsızdır ve her ikisinin birlikte sağlanması zorunludur. 120 günlük şart süreklilik arar: kısa çalışmanın başladığı tarihten geriye doğru hizmet akdine tabi olma hâli kesintisiz olmalıdır. 450 günlük şart ise toplam niteliktedir ve son üç yıl içindeki prim ödemelerine bakılır. Bu şartları taşımayan işçiler kısa çalışma uygulanan işyerinde çalışsa bile ödenek alamaz.
Ödenek ne kadar? Yüzde 60 ve üst sınır
Kanun hesabı iki kademeli olarak düzenler. Günlük kısa çalışma ödeneği; sigortalının son oniki aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının yüzde 60'ıdır.
İkinci kademe üst sınırdır: bu şekilde hesaplanan kısa çalışma ödeneği miktarı, 4857 sayılı Kanun'un 39. maddesine göre 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan aylık asgari ücretin brüt tutarının yüzde 150'sini geçemez.
Bu üst sınır nedeniyle yüksek ücretli çalışanlarda ödenek, brüt kazancın yüzde 60'ının altında kalır. Hesapta net ücret değil prime esas kazanç esas alındığı için, elde edilen tutar da net ücretle doğrudan karşılaştırılamaz. Ödeneğin ödenmesi işçiye yapılır; işveren üzerinden dağıtım yoluyla ödeme yapılmaz.
Zorlayıcı sebepte bir haftalık bekleme
Kanun, zorlayıcı sebebe dayanan kısa çalışmada ödemenin hemen başlamayacağını belirtir. Zorlayıcı sebeplerle kısa çalışma yapılması hâlinde, kısa çalışma ödeneği ödemeleri 4857 sayılı Kanun'un 24. maddesinin (III) numaralı bendinde ve aynı Kanun'un 40. maddesinde öngörülen bir haftalık süreden sonra başlar.
İş Kanunu'nun bu hükümleri, zorlayıcı sebeplerle işin durması hâlinde işçiye bir haftaya kadar yarım ücret ödenmesini düzenler. Kanun koyucu, bu bir haftalık dönemde İş Kanunu'nun kendi çözümünün uygulanmasını, ödeneğin ise sonrasında başlamasını öngörmüştür.
Bu nedenle zorlayıcı sebebe dayanan kısa çalışmalarda ilk haftanın hukuki rejimi farklıdır: işçi bu dönemde yarım ücret alır, kısa çalışma ödeneği ise ikinci haftadan itibaren işler. Kriz ve salgın hâllerinde ise böyle bir bekleme süresi öngörülmemiştir.
İşsizlik ödeneğinden mahsup ve fazla ödemeler
Kısa çalışma ödeneğinin en çok gözden kaçan sonucu, ileride alınacak işsizlik ödeneğini azaltmasıdır. 25/1/2024 tarihli ve 7495 sayılı Kanun'la değiştirilen cümleye göre kısa çalışma ödeneği olarak ödenen süreler, kısa çalışma başlama tarihinden itibaren 3 yıl içindeki hizmet akdi fesihlerine istinaden yapılacak işsizlik ödeneği ödemelerine ilişkin hak sahipliği sürelerinden düşülür.
Önceki düzenlemede mahsup sınırsız biçimde uygulanırken, değişiklikle üç yıllık bir zaman sınırı getirilmiştir. Yani kısa çalışmadan üç yıl geçtikten sonra yapılan bir fesihte işsizlik ödeneği hak sahipliği süresi, daha önce alınan kısa çalışma ödeneği nedeniyle kısaltılmaz.
Fazla ödemeler bakımından da iki ayrı sorumluluk öngörülmüştür. İşverenin hatalı bilgi ve belge vermesi nedeniyle yapılan fazla ödemeler yasal faizi ile birlikte işverenden tahsil edilir. 7495 sayılı Kanun'la eklenen cümleye göre sigortalının kusurundan kaynaklanan fazla ödemeler ise yasal faizi ile birlikte sigortalıdan tahsil edilir; ölen sigortalılara ait fazla ödemeler geri tahsil edilmez.
Kısa çalışma sırasında iş sözleşmesi
Kısa çalışma, iş sözleşmesini sona erdirmez; askıya alma niteliğindedir. Bu nedenle kısa çalışma süresi boyunca iş sözleşmesinden doğan diğer haklar varlığını sürdürür ve kıdem süresi işlemeye devam eder. Çalışılmayan süreler bakımından ücret ödeme borcu doğmaz; bu sürede gelir, Fondan ödenen kısa çalışma ödeneğiyle karşılanır.
Kısmi kısa çalışma uygulanıyorsa, yani haftalık çalışma süresi azaltılmış ancak faaliyet tamamen durmamışsa, çalışılan günler için ücret işveren tarafından ödenir; ödenek yalnızca çalışılmayan süreye karşılık gelir. Bu ayrım, aylık gelirin iki kaynaktan oluşmasına yol açar.
İşverenin kısa çalışma dönemini fiilen tam çalışma olarak sürdürmesi, yani ödenek alınırken işçiyi çalıştırmaya devam etmesi, fazla ödeme ve rücû sonuçları doğurur. İşçi bakımından ise kısa çalışma uygulamasına rağmen ücretin eksik ödenmesi veya ödeneğin hiç yatmaması hâlinde, önce Türkiye İş Kurumu'na başvurulması, sonuç alınamazsa iş mahkemesinde dava açılması gerekir.
Dayanak mevzuat
- 4447 s. İşsizlik Sigortası Kanunu ek m.2 (Ek: 15/5/2008 - 5763/18; Değişik: 13/2/2011 - 6111/73)
- 4447 s. Kanun ek m.2 (şartlar ve mahsup; Değişik ve Ek cümleler: 25/1/2024 - 7495/1)
- 4857 s. İş Kanunu m.24/III ve m.40 (zorlayıcı sebep ve bir haftalık yarım ücret)
- 4857 s. İş Kanunu m.39 (asgari ücret)
Sık sorulan sorular
Kısa çalışma ödeneği için kaç gün prim gerekir?
Son üç yılda en az 450 gün sigortalı çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olmak ve kısa çalışma başlama tarihinden önceki son 120 gün hizmet akdine tabi olmak gerekir.
Ödenek ne kadar ödenir?
Son oniki aylık prime esas kazançlara göre hesaplanan günlük ortalama brüt kazancın yüzde 60'ı; tutar aylık brüt asgari ücretin yüzde 150'sini geçemez.
Kısa çalışma en fazla ne kadar sürer?
İşyerinde üç ayı aşmamak üzere yapılabilir. Ödeneğin süresini altı aya kadar uzatmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Başvuruyu işçi yapabilir mi?
Hayır. Talep işveren tarafından Türkiye İş Kurumu'na ve varsa toplu iş sözleşmesi tarafı sendikaya yazı ile bildirilir.
Kısa çalışma ödeneği işsizlik maaşımı etkiler mi?
Evet. Ödenen süreler, kısa çalışma başlama tarihinden itibaren 3 yıl içindeki fesihlere dayanan işsizlik ödeneği hak sahipliği sürelerinden düşülür.
Zorlayıcı sebepte ödenek hemen başlar mı?
Başlamaz. 4857 sayılı Kanun'un 24/III ve 40. maddelerinde öngörülen bir haftalık süreden sonra başlar.

Sivas Barosu’na kayıtlı avukat. Aile, ceza ve miras hukuku başta olmak üzere dava takibi ve danışmanlık.
Bu yazı 13 Kasım 2026 tarihindeki mevzuata göre hazırlanmış genel bilgilendirme metnidir; hukuki görüş yerine geçmez. Kanun değişiklikleri ve somut olayın özellikleri sonucu değiştirebilir.
